Жылжымайтын мүлікті токендеу: платформа әзірлеу
Цифрлық активтер туралы заң базалық активі ақшадан басқа мүлік болатын цифрлық қаржы активтеріне жол береді. Оларды резидент эмитент Ұлттық Банкте тіркелген оператордың платформасында шығарады. Біз осындай жобаларға бағдарламалық қамтамасыз ету жасаймыз: объект карточкалары, құжаттар, инвестор кабинеті, тізілім және иелердің дауыс беруі.
БҚ әзірлеу, табыс уәдесінсізЦифрлық активтер туралы заңдағы жылжымайтын мүлік
2026 жылғы 1 мамырдан бергі редакциядағы № 193-VII Заң және Жарнама туралы заң.
- Мүлік базалық актив ретінде
Заң цифрлық қаржы активтерінің түрлерінің ішінде базалық активі тауарлар не ақшадан басқа өзге мүлік болатын активтерді атайды (5-бап, 2-тармақша). Базалық актив дегеніміз құны цифрлық қаржы активінің құнын айқындайтын мүлік (1-бап, 6-8-тармақша). Жылжымайтын мүлік заңда жеке аталмаған.[1]
- Эмитент және оператор
ҚР резиденті болып табылатын заңды тұлға-эмитент цифрлық қаржы активтерін тек Ұлттық Банкте есептік тіркеуден өткен оператордың платформасында шығарады (1-бап, 6-10-тармақша, 6-бап, 1 және 7-тармақтар).[1]
- Мүлік тізбесі және сақтау
Мұндай активтердің базалық активі бола алатын мүліктің тізбесін, оны есепке алу және сақтау тәртібін Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің актісі белгілейді (6-бап, 4-тармақ). Оған жылжымайтын мүлік кіре ме және ол қалай сақталады, заңгерден және платформа операторынан нақтылаңыз.[1]
- Реттеуші
Стейблкоиннен басқа цифрлық қаржы активтерін Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі реттейді (4-бап, 2-тармақ).[1]
- Кепілдіксіз жарнама
Цифрлық активтер жарнамасында олар бойынша табыс алуға кепілдік беруге, болашақ тиімділікке кепілдік беруге, оның ішінде бағам құнының өсетінін жариялауға, сондай-ақ басқа адамдарды тарту есебінен пайда табуға шақыруға болмайды (Жарнама туралы заң, 14-бап, 2, 4, 6-тармақшалар).[2]
Платформа неден тұрады
Эмитент оператор арқылы шығаратын объектіге.
Кесте мен пошта ма, әлде платформа ма
Объектінің иелері көп болғанда не өзгереді.
| Кесте мен пошта ма, әлде платформа ма | Кесте мен пошта | Платформа |
|---|---|---|
| Кімде не бар | Файлдың соңғы нұсқасы | Желімен сәйкес келетін тізілім |
| Беру | Өтініштер мен қолмен тексеру | Тек тексерілген иелер арасында |
| Құжаттар | Сұрау бойынша жіберу | Журналы бар құжаттар бөлмесі |
| Шешімдер | Хат алмасу | Қорытындысы жазылған дауыс беру |
Жұмыс қалай жүреді
Құрылымнан оператормен тексеруге дейін.
- Құрылым
Объектіні, эмитентті, операторды, сақтауды және иелердің құқықтарын тапсырыс берушінің заңгері анықтайды.
- Спецификация және смарт-келісімшарт
Беру ережелері, рөлдер және шығарылым оқиғалары кодқа дейін сипатталады.
- Кабинеттер мен құжаттар
Карточкалар, құжаттар бөлмесі, инвестор кабинеті және оператордың әкімшілік панелі.
- Оператормен тексеру
Шығаруды, беруді және төлемді іске қосуға дейін тест стендінде тексереміз.
Не істемейміз
Біз цифрлық қаржы активтерін шығармаймыз және сатпаймыз, инвесторлардың ақшасын қабылдамаймыз, табыс уәде етпейміз және ақша салуға шақыратын витриналар жасамаймыз. Платформаны қажетті мәртебесі бар оператор мен эмитент іске қосады, инвесторларға арналған мәтіндерді олардың заңгері келіседі. Бұл заң кеңесі емес.
Жылжымайтын мүлікке қатысты
Іргелес қызметтер мен құқық.
15.11.2026 тексерілді
- Закон РК от 06.02.2023 № 193-VII «О цифровых активах в Республике Казахстан»
- Закон РК от 19.12.2003 № 508 «О рекламе»
Бұл заң кеңесі емес. Заңдар өзгереді: іске қосар алдында adilet.zan.kz сайтындағы өзекті редакциямен және заңгермен не бухгалтермен салыстырыңыз.
Қысқа әрі нақты.
Қазақстанда жылжымайтын мүлікті токендеуге бола ма?
Заң базалық активі ақшадан басқа өзге мүлік болатын цифрлық қаржы активтеріне жол береді (5-бап, 2-тармақша). Мұндай мүліктің тізбесін Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі белгілейді (6-бап, 4-тармақ): объектіңіз сәйкес келе ме, оны заңгер мен платформа операторы тексереді. Цифрлық қаржы активтерін резидент эмитент Ұлттық Банкте тіркелген оператордың платформасында шығарады (6-бап, 1-тармақ).
Мұндай платформаны кімге жасайсыздар?
Цифрлық қаржы активтері платформаларының операторларына, оператормен жұмыс істейтін эмитенттерге, AFSA лицензиясы бар АХҚО қатысушыларына және шетел нарықтарындағы жобаларға.
Объект қанша табыс әкелетінін жазуға бола ма?
Жоқ. Цифрлық активтер жарнамасында олар бойынша табысқа кепілдік беруге және бағам құнының өсетінін жариялауға болмайды (Жарнама туралы заң, 14-бап). Карточка объект пен шығарылым шарттарын сипаттайды, мәтіндерді заңгер келіседі.
Инвесторларды кім тексереді?
Платформа операторы өзінің сәйкестендіру провайдері арқылы. Біз оны инвестор кабинетіне қосамыз, ал тексеру нәтижесі активті кім ұстай алатынын шешеді.
Платформа қанша тұрады?
Бағаны брифтен кейін, объект, оператор және жұмыс көлемі белгілі болғанда айтамыз және шартта бекітеміз.
Код кімге тиесілі?
Сізге: код, репозиторий және қолжетімділік тапсырыс берушіде. Жасалған жұмысқа 6 ай кепілдік береміз.
Қандай объект дайындап жатырсыз?
Объектіні, эмитентті және платформа операторын сипаттаңыз. Тез жауап береміз және не істеуге болатынын айтамыз.