Solidity және Rust тілінде смарт-келісімшарт әзірлеу
Алдымен ережелерді қарапайым тілмен жазамыз, содан кейін Solidity не Rust тілінде код жазып, тестілермен тексереміз және тәуелсіз аудитке дайындаймыз. ҚР Цифрлық кодексі талап еткендей, коддағы шарттар адамға түсінікті күйде қалады.
Толық әзірлеу, код СіздеҚандай келісімшарттар жазамыз
Үлгіге емес, тапсырыс берушінің міндетіне қарай.
Жұмыс қалай жүреді
Қағаздағы ережеден негізгі желіге дейін.
- Ережелер қарапайым сөзбен
Әр ереже, рөл және шекаралық жағдай кодқа дейін сипатталады. Шешімді адам қабылдайтын дау тәртібі де осында.
- Код және тестілер
Solidity не Rust, Foundry не Hardhat ортасында модульдік, fuzz және инварианттық тестілер.
- Тест желісі және аудит
Келісімшартты тест желісінде өзіңіз тексересіз, содан кейін оны тәуелсіз аудиторлық компания тексереді.
- Іске қосу және тапсыру
Safe мультиқолтаңбасынан орналастыру, бастапқы код верификацияланған, құжаттама Сізде.
ҚР құқығындағы смарт-келісімшарт
2026 жылғы 15 қарашадағы редакциядағы Цифрлық кодекс және Цифрлық активтер туралы заң.
- Шарттарды кодпен жазуға болады
Код тараптардың құқықтары мен міндеттерін бір мәнді анықтаса және шарттарды адамға түсінікті түрде қайта көрсетуге мүмкіндік берсе, смарт-келісімшарттың барлық не кейбір шарттарын бағдарламалық кодпен білдіруге болады (Цифрлық кодекс, 67-бап, 2-тармақ).[1]
- Дауды адам шешеді
Смарт-келісімшартта түпкілікті шешімді адам қабылдайтын дауларды шешу тәртібі көзделуі тиіс (67-бап, 3-тармақ). Бұл тәртіпті спецификацияға және әкімші рөлдеріне енгіземіз.[1]
- Әзірлеуші провайдер емес
Цифрлық активтер қызметтерінің провайдерлері заңда аталған: цифрлық қаржы активтері платформасының, сауда платформасының және айырбастаудың операторлары, лицензиясы бар АХҚО қатысушылары (1-бап, 5-3-тармақша). БҚ әзірлеушісі бұл тізімде жоқ.[2]
- Шығару мен айналым реттеледі
Қамтамасыз етілмеген цифрлық активтерді ҚР-да тек 12-1-баптың 1-тармағындағы алты жағдайда шығарып, айналымға енгізуге болады, олардың ішінде Ұлттық Банк лицензиясы, АХҚО және Ұлттық Банктің ерекше режимі бар. Бұл кодтың емес, тапсырыс беруші мәртебесінің мәселесі.[2]
Негізгі желіге шығар алдында
Релиз алдында Сізбен бірге тексеретініміз.
- Спецификация келісілдіЕрежелер, рөлдер және дау тәртібі кодтың алғашқы жолына дейін Сізбен бекітіледі.
- Тестілер өтедіМодульдік, fuzz және инварианттық тестілер әр ережені қамтиды.
- Кілттер мультиқолтаңбадаӘкімші құқықтары бір әзірлеушіде емес, Safe мультиқолтаңбасында.
- Жаңарту туралы шешімПрокси түзетуге мүмкіндік қалдырады, өзгермейтін келісімшарт көбірек айқындық береді. Таңдау жазылып қойылады.
- Аудиттен өттіТәуелсіз аудитордың ескертулері түзетілді, есеп Сізде.
- Заңгер қарадыСіздің заңгеріңіз өнімге Цифрлық активтер туралы заң бойынша мәртебе керек пе, соны растады.
Дайын үлгі ме, әлде өз келісімшартыңыз ба
Интернеттегі үлгі және Сіздің спецификацияңыз бойынша келісімшарт.
| Дайын үлгі ме, әлде өз келісімшартыңыз ба | Дайын үлгі | Өз келісімшартыңыз |
|---|---|---|
| Ережелер | Үлгі рұқсат еткені | Сіздің спецификацияңыз бойынша |
| Тестілер | Белгісіз | Модульдік, fuzz және инварианттық |
| Әкімші кілттері | Көбіне бір әмиян | Мультиқолтаңба Сізде |
| Аудит | Оған дайын емес | Аудиторға код пен құжаттама |
Келісімшарттың айналасында
Қосымша, желі және құқық.
15.11.2026 тексерілді
- Цифровой кодекс РК от 09.01.2026 № 255-VIII
- Закон РК от 06.02.2023 № 193-VII «О цифровых активах в Республике Казахстан»
Бұл заң кеңесі емес. Заңдар өзгереді: іске қосар алдында adilet.zan.kz сайтындағы өзекті редакциямен және заңгермен не бухгалтермен салыстырыңыз.
Қысқа әрі нақты.
Келісімшарттарға аудит жүргізесіздер ме?
Жоқ. Негізгі желіге шығар алдында кодты тәуелсіз аудиторлық компания тексереді. Біз оған тестілер мен құжаттаманы дайындап, ескертулерді түзетеміз. Өз кодыңды тексеру аудит болып саналмайды.
Іске қосқаннан кейін келісімшартты жаңартуға бола ма?
Мұны кодқа дейін Сізбен шешеміз. Прокси түзетуге мүмкіндік қалдырады, өзгермейтін келісімшарт пайдаланушыларға көбірек айқындық береді. Екі жағдайда да әкімші құқықтары мультиқолтаңбада.
Қандай желілерге жазасыздар?
Ethereum және үйлесімді желілер (Polygon, BNB Chain, Arbitrum, Base) Solidity тілінде, Solana Rust тілінде. Желіні пайдаланушыларға, комиссияларға және құралдарға қарап Сізбен бірге таңдаймыз.
Смарт-келісімшарт қанша тұрады?
Ережелер, рөлдер мен желілер түсінікті болғанда, брифтен кейін бағасын айтып, шартта бекітеміз. Аудитті тәуелсіз компания бөлек бағалайды.
Әзірлеуге лицензия керек пе?
Цифрлық активтер туралы заңды біз оқығандай, код жазуға керек емес: БҚ әзірлеушісі цифрлық активтер қызметтерінің провайдері емес. Келісімшарт цифрлық активтерді шығарса не айналымға енгізсе, мәртебе Сізге керек болуы мүмкін. Мұны Сіздің заңгеріңіз шешеді, біз оның талаптарына сай жасаймыз.
Код кімге тиесілі?
Сізге: репозиторий, құжаттама және әкімші құқықтары тапсырыс берушіге беріледі. Жасалған жұмысқа 6 ай кепілдік береміз.
Келісімшарт не істеуі керек?
Ережелерді сипаттаңыз, тез жауап береміз: жұмыс көлемі және келесі қадам.